A: อ่านลักษณะนิสัยของมนุษย์ตามคัมภีร์ไทย

มีศาสตร์อยู่หลากหลายประการที่บันทึกไว้เพื่อบ่งบอกถึงลักษณะนิสัยของมนุษย์ และที่นำมาให้ได้อ่านกันในวันนี้ ก็เป็นอีกรูปแบบหนึ่งของหลักการดูนิสัยของคนแต่ละประเภท ว่าจัดอยู่ในหมวดหมู่ประเภทใด ซึ่งแต่ละคนอาจจะตรงกับลักษณะหลายแบบ ไม่จำเป็นต้องเป็นแบบเดียว อีกทั้งคนดีในสายตาคนหนึ่งอาจไม่ดีในสายตาของอีกคนก็เป็นได้ ดังนั้นการจะสรุปว่าใครเป็นเช่นไรคงต้องพิจารณากันให้ถี่ถ้วน
คนเห็นแก่ตัว  ชอบทำพูดคิดเยี่ยงยาจก วกวนออกนอกแนวปราชญ์
คนประมาท  ชอบขาดการเฉลียวถึงทุกข์โทษภัย ในทุกสิ่ง
คนเย่อหยิ่ง  ชอบจองหองอวดดี มีเหลี่ยมเล่ห์
คนเสเพล ชอบประพฤติหลีกออก นอกแนวครู
คนกตัญญู ชอบเชิดชูคุณท่าน ไม่พาลผิด
คนบัณฑิต ชอบประพฤติตนงาม ตามพุทธศาสน์
คนปราชญ์ ชอบใช้ธรรมะ-สติ-วิจารณญาณ
คนพาล ชอบเกรี้ยวกราดบึ้งบูด พูดผันแปร
คนแน่ ชอบองอาจ-สามารถ-ไม่ขลาดหนี
คนดี ชอบเอื้อเฟื้อแน่วแน่ แผ่น้ำใจ
คนจัญไร  ชอบใช้เล่ห์เหลี่ยมระยำ ทำอุบาทว์
คนชั่วชาติ        ชอบโกรธเคืองมุ่งจิต คิดเรื่องร้าย
คนมักง่าย   ชอบแต่ได้ไม่คำนึงถึงวัฒนธรรม
คนระยำ  ชอบเอาเปรียบขี้ปด และคดโกง
คนหยิบโหย่ง  ชอบอยู่อย่างสำราญ งานสำรวย
คนเฮงซวย  ชอบใฝ่ใจมุ่งมอง ช่องทุจริต
คนศักดิ์สิทธิ์  ชอบน้อมจิตไปข้างทางกุศล
คนเหนือคน  ชอบเสริมสร้างรูปนาม ความบริสุทธิ์
คนทรงวุฒิ  ชอบทำอะไรมักคำนึงถึงการณ์ไกล
คนศิวิไลซ์ ชอบพัฒนาตน-บ้านเมือง ในเรื่องดี
คนเมธี  ชอบศึกษามวลคัมภีร์ ชี้ประโยชน์
คนสันโดษ  ชอบแต่สิ่งของผองผลที่ตนมี
คนอัปรีย์  ชอบทำลายสิ่งดี และคักดิ์ศรีของชาติ
คนอุบาทว์  ชอบทำชั่วทุกอย่างได้ ไร้ความอาย
คนวายร้าย  ชอบประกอบการกิจ ผิดพุทธพจน์
คนทรยศ  ชอบสลัดคำสัตย์ ไม่เกรงขามความอัปลักษณ์
คนสูงศักดิ์  ชอบภูมิฐานและใฝ่ทางสร้างเกียรติคุณ
คนใจบุญ ชอบอวยทานกอปรเกื้อเอื้ออารี
คนโสเภณี ชอบสละคักดิ์ศรีได้ทุกเมื่อ เพื่อเงินตรา
คนเทวดา ชอบแสวงหาสิ่งประเสริฐ เลิศกุศล
คนทรชน  ชอบทำคนทั้งหลาย ให้อนาทร
คนกะล่อน ชอบใช้เล่ห์อุบายหมายทรัพย์สิน ไร้ศีลสัตย์
คนใจสัตว์ ชอบประพฤติกรรมอาภัพ อัปมงคล
คนวีรชน  ชอบหาญกล้าราวี อัปรีย์พาล
คนเกียจคร้าน ชอบอ้างเหตุหยุดงาน การทุกที่
คนมั่งมี  ชอบทำงานประกอบธุรกิจ ผลิตสินค้า
คนนักพัฒนา  ชอบค้นคิดหลักเกณฑ์ เจนวิทยาการ
คนศาสตราจารย์  ชอบเล่าเรียนค้นคว้า หาความจริงในสิ่งนั้นๆ
คนคิดสั้น  ชอบทำอะไรผิดกฎปัญญาบางอย่างยิ่งยวด
คนโอ้อวด ชอบสรรหาเรื่องไร้คุณค่า มาคุยโม้
คนงั่งโง่  ชอบละเลยการศึกษาค้นคิด พินิจจำ
คนบ้าระห่ำ  ชอบมุทะลุดุดันไม่รั้งคิด จิตโมหันธ์
คนนักการพนัน  ชอบมุ่งแสวงหาเงินทางลัด แบบบัดซบ
คนบัดซบ ชอบกอปรกิจการพาโล โง่งมงาย
คนฉิบหาย  ชอบผลาญทรัพย์สินผู้อื่นเพื่อความรวยด้วยกิเลส
คนเรืองเดช  ชอบสร้างบุญบารมี-ละอคติ-มีสัจจะ
คนใจพระ   ชอบอดทนข่มจิตยกความผิดและความเข็ญให้ตน เพื่อคนอื่นเป็นสุขทุกค่ำ-เช้า
คนสามหาว ชอบพูดจาหยาบคายก้าวร้าว ไม่เข้าโสต
คนใจโหด ชอบทำลายทรัพย์สินและชีวิตผู้อื่นได้ ไม่สมเหตุ
คนวิเศษ   ชอบบริหารจิตให้แน่วแน่-เข็มแข็ง-บริสุทธิ์ ถึงจุดอภิญญา
คนชั้นพระบรมศาสดา ชอบค้นคว้าแสวงหาสัจธรรม นำจิตมุ่งสู่การบรรลุมรรคผลนิพพาน มีพระกมลสันดานบริสุทธิ์หมดจด ไม่อาจอดที่จะทรงโปรยปราย หยาดสายธรรมดั่งนํ้าอำมฤตอันวิเศษแก่มนุษย์ผู้อันกิเลสพัวพันให้หันไปสู่การหยั่งรู้สัจธรรมนำตนให้สว่างมีชีวิตอย่างปราชญ์เกิดความฉลาดในหลักเกณฑ์ให้เจนจบในภูมิรู้ภูมิธรรมดำเนินไปสู่ครรลองของพระอริยเจ้าทุกเช้าเย็นได้เกษมสุขนิราศทุกข์ นิราศโศก นิราศโรค นิราศภัย เพราะได้อาศัยคนชั้นพระบรมศาสดาจารย์ที่ทรงพระกรุณาประทานหลักธรรมไว้ให้เป็นประทีปสิ่งศักดิ์สิทธิ์ยิ่งมิ่งมงคล ดลบันดาลอิฐผลวิเศษสุด แก่มวลมนุษย์ทั่วไปในโลกเอย
คัมภีร์ไทยไขความไว้ฉะนี้
คนไม่ดีมีอยู่ดูได้ชัด             เลวชะมัดอย่าเป็น เช่นนั้นหนา
คนทั้งหลายฝ่ายดีที่โสภา     จงตั้งหน้าเป็นเถิดประเสริฐแท้
ที่มา : หนังสือเพชรน้ำหนึ่งของโบราณาจารย์ / เรียบเรียงรวบรวมโดย พฤฒาจารย์ วิพุธโยคะ รัตนรังษี

แจ่มมากครับ