พืชมีชีวิต?
||
ใช่ครับ พืชมีชีวิตแน่นอน พืชจัดเป็นสิ่งมีชีวิต (living organisms) ในทางวิทยาศาสตร์ โดยจัดอยู่ในอาณาจักร Plantae (พืช) ซึ่งเป็นหนึ่งในกลุ่มสิ่งมีชีวิตหลักบนโลกลักษณะที่ทำให้พืชถือว่า "มีชีวิต"
สิ่งมีชีวิตทุกชนิด (รวมทั้งพืช สัตว์ และมนุษย์) มีลักษณะพื้นฐานร่วมกันประมาณ 7 ข้อหลัก ๆ ดังนี้:
- ประกอบด้วยเซลล์ — พืชมีเซลล์ที่มีโครงสร้างซับซ้อน (eukaryotic) และมีผนังเซลล์จากเซลลูโลส
- เจริญเติบโต — พืชสามารถเติบโตได้ตลอดชีวิต (เช่น งอกจากเมล็ด เป็นต้นกล้า แล้วโตเป็นต้นใหญ่)
- สืบพันธุ์ — พืชสามารถสืบพันธุ์ได้ทั้งแบบอาศัยเพศ (ผ่านดอก ผล เมล็ด) และไม่อาศัยเพศ (เช่น แบ่งเหง้า ติดกิ่ง)
- เผาผลาญอาหาร (Metabolism) — พืชผลิตอาหารเองผ่านกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง (photosynthesis) โดยใช้แสงแดด น้ำ และคาร์บอนไดออกไซด์ เพื่อสร้างกลูโคสและออกซิเจน
- ตอบสนองต่อสิ่งเร้า — แม้พืชจะไม่เคลื่อนที่เหมือนสัตว์ แต่ก็ตอบสนองได้ เช่น
- หันใบหรือดอกตามแสง (phototropism)
- รากงอกลงดินตามแรงโน้มถ่วง (gravitropism)
- บางชนิดอย่างต้นเวนัสฟลายทร็อป (Venus flytrap) จับแมลงกินได้เมื่อสัมผัส
- หายใจและขับถ่ายของเสีย — พืชหายใจผ่านปากใบ (stomata) และขับออกซิเจนหรือน้ำส่วนเกิน
- มีชีวิตแล้วก็ตายได้ — พืชมีวงจรชีวิต ชั้น ๆ เกิด แก่ เจ็บ ตาย เหมือนสิ่งมีชีวิตอื่น
พืชต่างจากสัตว์ตรงที่ ไม่มีระบบประสาทหรือสมอง ไม่เคลื่อนที่ด้วยตัวเอง และผลิตอาหารเองได้ (autotroph) ในขณะที่สัตว์ส่วนใหญ่ต้องกินสิ่งมีชีวิตอื่น (heterotroph)
ทำไมบางคนสงสัยว่า "พืชมีชีวิตไหม?"- เพราะพืชเคลื่อนไหวช้ามาก (เรามองไม่เห็นด้วยตาเปล่าในเวลาสั้น ๆ)
- ไม่มี "ความรู้สึก" หรือ "ความเจ็บปวด" แบบสัตว์ (ไม่มีระบบประสาทส่วนกลาง)
- ในบางศาสนา เช่น พุทธศาสตร์ บางท่านมองว่าพืชเป็นสิ่งมีชีวิตแต่ไม่มีวิญญาณหรือไม่รู้สึกตัวเท่าสัตว์ จึงกินพืชได้โดยไม่ถือว่า "ฆ่า" ในแง่เดียวกับการฆ่าสัตว์
แต่ในทางชีววิทยา ไม่มีข้อสงสัยเลยว่าพืชคือสิ่งมีชีวิตจริง ๆ พืชยังครอบครองโลกประมาณ 80% ของสิ่งมีชีวิตทั้งหมดด้วยซ้ำ (ส่วนใหญ่เป็นพืชที่เรามองไม่เห็นง่าย ๆ เช่น สาหร่ายและพืชขนาดเล็ก)
สรุปง่าย ๆ: พืชมีชีวิต แค่ "มีชีวิตในแบบของพืช" ไม่ใช่แบบสัตว์หรือมนุษย์
